Wanneer een verstoorde werkrelatie escaleert, zijn de kosten mediation arbeidsconflict vaak een belangrijke factor in de besluitvorming om dit traject te starten. Het inschakelen van een neutrale derde partij is doorgaans vele malen voordeliger dan een juridische procedure bij de kantonrechter. Om een weloverwogen keuze te maken, is het essentieel om inzicht te hebben in de opbouw van deze tarieven en de verdeling van de financiële lasten.
Voor een integraal overzicht van hoe u dit proces het beste aanpakt, verwijzen wij u naar onze uitgebreide gids over Mediation bij arbeidsconflicten: een complete handleiding voor werkgevers en werknemers.
Wat bepaalt de hoogte van het mediationtarief?
Er bestaat geen vastgesteld wettelijk tarief voor mediation. Een mediator bepaalt zijn eigen uurtarief of hanteert een pakketprijs. Het mediationtarief wordt doorgaans beïnvloed door drie factoren:
- De ervaring en specialisatie van de mediator: Een mediator die gespecialiseerd is in complexe arbeidsrechtelijke dossiers vraagt vaak een hoger uurtarief dan een algemeen mediator.
- De complexiteit van het conflict: Conflicten waarbij juridische ontbinding van het arbeidscontract aan de orde is, vereisen meer voorbereidingstijd en dossierstudie dan gesprekken over werksfeerverbetering.
- De locatie en reiskosten: Veel mediators brengen naast het uurtarief reistijd en reiskosten in rekening.
In de praktijk liggen de uurtarieven voor een ervaren MfN-registermediator doorgaans tussen de € 150 en € 250 exclusief btw. Een compleet traject beslaat gemiddeld drie tot vijf sessies van twee uur. Dit betekent dat een gemiddeld dossier tussen de € 1.500 en € 3.500 kost.

Wie betaalt mediation bij een arbeidsconflict?
De vraag wie de rekening betaalt, is onderwerp van afspraken tussen werkgever en werknemer. Er is geen wettelijke verplichting die stelt dat één partij altijd de kosten draagt. In de meeste gevallen bij een arbeidsconflict neemt de werkgever de kosten volledig voor zijn rekening. Dit wordt vaak gezien als een investering in goed werkgeverschap, conform de bepalingen in het Burgerlijk Wetboek over de zorgplicht van de werkgever.
Indien de werkgever de kosten niet volledig dekt, zijn er alternatieven:
- Gedeelde kosten: Werkgever en werknemer spreken af de factuur 50/50 te verdelen.
- Rechtsbijstandverzekering: Als de werknemer een rechtsbijstandverzekering heeft, dekt deze vaak de kosten voor mediation, mits vooraf toestemming is verleend.
- Gesubsidieerde rechtsbijstand: Wanneer een werknemer een laag inkomen heeft, komt hij mogelijk in aanmerking voor een toevoeging via de Raad voor Rechtsbijstand, waardoor de eigen bijdrage beperkt blijft. Meer informatie hierover vindt u bij de Raad voor Rechtsbijstand.

Specifieke kosten werkgever mediation
Voor een werkgever zijn de kosten mediation arbeidsconflict vaak laag in vergelijking met de alternatieven. Een arbeidsrechtelijke procedure via de rechter brengt aanzienlijk hogere kosten met zich mee. Denk hierbij aan eigen juridische kosten, proceskostenveroordelingen en het risico op een hoge ontslagvergoeding (de transitievergoeding).
Naast het honorarium van de mediator zijn er voor de werkgever indirecte kosten:
- Productieverlies: De medewerker is tijdens de sessies niet inzetbaar voor de reguliere werkzaamheden.
- Voorbereidingstijd: Leidinggevenden of HR-adviseurs besteden tijd aan het opstellen van dossiers en deelname aan de mediationgesprekken.
Ondanks deze investering is mediation in 70% tot 80% van de arbeidsconflicten succesvol, waardoor langdurige uitval door ziekte kan worden voorkomen. Aangezien de kosten voor een zieke werknemer voor een werkgever kunnen oplopen tot 170% van het brutoloon (inclusief loondoorbetaling, vervanging en re-integratie), is de keuze voor mediation vaak economisch rationeel.
Kostenbesparing door vroegtijdige inzet
De grootste kostenpost bij arbeidsconflicten is vaak het uitstelgedrag. Wanneer een conflict escaleert en de werknemer zich ziekmeldt, stijgen de kosten exponentieel. Mediation in een vroeg stadium, zodra de eerste signalen van een verstoorde werkrelatie zichtbaar zijn, houdt de totale rekening beperkt. Het is aan te raden om afspraken over de betaling direct in de vaststellingsovereenkomst of het mediationreglement op te nemen, zodat er tijdens het traject geen onduidelijkheid ontstaat over de financiële verantwoordelijkheid.